Het liefst wil ik niet voelen

Emoties en gevoelens kunnen ons op bepaalde momenten overrompelen, verlammen of ons verward achterlaten. Deze momenten kunnen een gevolg zijn van een traumatische gebeurtenis, een heftige gebeurtenis zoals een overlijden of een andere heftige situatie. Het kan lastig zijn om met je emoties om te gaan en om te voelen wat er door je heen gaat. Als reactie hierop kun je ervoor kiezen om dan niet te voelen, even afstand nemen van je gevoel. Want dat is, zo lijkt het, de gemakkelijkste weg. Want wanneer je het niet voelt, hoef je er ook niks mee te doen. Maar is dit ook zo? 

Je kan je gevoel op zo een moment even ‘parkeren‘ als het ware, zodat je er op een later moment bij kan. Bij een traumatische gebeurtenis of in een heftige situatie kan het helpen om je gevoel niet toe te laten. Dit kan je helpen om op een rationele manier naar de zaak te kijken. Bijvoorbeeld bij een overlijden. Er zijn mensen die het verdriet gelijk voelen en kunnen toelaten en het op deze manier beginnen te verwerken. Anderen lijken op de automatische piloot allerlei zaken te gaan regelen. Dit kan lijken net alsof die persoon geen verdriet heeft of het misschien nog niet beseft dat zijn of haar geliefde er niet meer is. Het is echter een manier van overleven, het gevoel tijdelijk opzij te zetten zodat alles geregeld kan worden wat geregeld moet worden. Misschien zijn er momenten waarbij deze persoon het gevoel en het verdriet wel toelaat. Wat ik hier uitleg is een coping mechanisme, er zijn verschillende soorten copingstijlen. Vaak gebruik je verschillende soorten stijlen, in elke situatie zul je terugvallen op een andere copingstijl. Het vermijden van je gevoel is hier een van. Op de korte termijn kan dit helpen. Zoals ik hierboven in het voorbeeld heb meegegeven. Het vermijden of onderdrukken van je pijn en verdriet, kan helpend zijn om diverse zaken te kunnen regelen. Het is een manier om te kunnen overleven in deze situatie. Dit wil niet zeggen dat het verdriet en de pijn niet aanwezig is. Je voelt het alleen op dat moment nog niet. 

‘Tijdelijk parkeren van je gevoelens kan je de ruimte geven om praktische zaken op te pakken’

Is het verkeerd om je gevoel te parkeren? Dit hoeft niet een probleem te zijn. Het kan juist helpend zijn, het helpt je niet alleen om zaken te kunnen regelen en om vanaf een afstand naar de situatie te kijken. Maar het kan ook helpen om het verdriet en de pijn geleidelijk en beetje bij beetje toe te laten. Dit kan van invloed zijn voor het verwerkingsproces. Parkeren van je gevoel heeft ook een valkuil. Het ‘parkeren‘ kan veranderen in vermijden en negeren. Je doet er alles aan om het gevoel niet toe te laten, je wilt het niet over de situatie hebben en je doet alsof er niks aan de hand is. De reden van dit gedrag kan verschillend zijn. Misschien ben je bang dat je breekt, dat je het niet aankan of dat het te pijnlijk is wanneer jij je gevoel toelaat. Misschien probeer jij jezelf groot te houden of misschien probeer je de mensen in je omgeving te besparen. Een andere reden kan zijn dat jij er nog niet aan toe bent om de situatie te accepteren of misschien heb je niet door dat je je gevoelens ‘geparkeerd‘ hebt.

Wanneer jij je gevoelens in de ‘parkeer‘ stand laat staan, zullen deze gevoelens niet verdwijnen of zichzelf oplossen. In tegendeel zelfs, deze gevoelens zullen daar bewaard blijven. Ik vergelijk dit altijd met een open wond. Wanneer je een open wond hebt, dan verzorg je deze. Dit zal vanzelf gaan helen en uiteindelijk blijf je met een litteken achter. Een herinnering van waar de wond heeft gezeten, maar het zal geen pijn meer doen. Wanneer jij deze wond niet verzorgt, zal deze gaan infecteren. Als je wond geïnfecteerd is, wordt het lastiger om deze te verzorgen en het is pijnlijker. Maar het zal ook langer duren om te genezen. Deze vergelijking kun je ook toepassen op je gevoelens. Wanneer jij je gevoelens toelaat en je gaat op zoek naar wat jouw behoeftes zijn om je gevoelens te verwerken, dan zal langzamerhand de heftigheid van deze gevoelens afnemen. Maar wanneer jij je gevoelens niet toelaat, dan zul je ook nooit weten wat je behoeftes zijn en kom je ook niet aan verwerken toe. Deze gevoelens verdwijnen niet, zij blijven bestaan. Je kan deze op andere manieren gaan uiten zoals boosheid, naar jezelf, naar anderen of misschien ben je boos op de situatie. Je kan het vergelijken met een fles wat onder druk staat. Wanneer je deze fles opent, komt alles eruit. Je kan dit niet lang volhouden, er zal een breekpunt komen of de spreekwoordelijke man met de hamer. Dit is een signaal dat jij hier iets mee moet doen, het lukt je niet meer om die gevoelens te onderdrukken. 

‘Toelaten van je gevoel kan een eng proces zijn, maar dit werkt wel bevrijdend op de langer termijn’

Wat kun je doen wanneer je het breekpunt hebt bereikt? Het is belangrijk om te weten dat veel mensen de gevoelens onderdrukken en dit meemaken in het leven. Jij bent niet de enige! Wees niet streng voor jezelf, dit kan iedereen overkomen. Daarnaast is dit hét moment om naar jezelf te luisteren en om je gevoel toe te laten. Dit kan eng zijn, zeker omdat jij je gevoel zolang hebt onderdrukt. De een kan hier alleen een weg in vinden of met vrienden en/of familie. Anderen hebben meer bij nodig, zij hebben meer baat bij een professional. Iemand vertelde mij ooit een vergelijking. Er is een hond die in de kamer staat. Wanneer je hier geen aandacht aan geeft of naar kijkt, zal deze alleen maar groter en enger worden. Maar wanneer je er naar kijkt, zul je zien en ervaren dat deze hond niet zo eng en groot is. Dit was voor mij een ene opener. Ook ik heb de les moeten leren dat mijn gevoelens onderdrukken niet de oplossing is. Als ik verder wilde, dan zou ik mijn gevoelens moeten ervaren en toelaten. Dit heb ik gedaan, het was heftig en niet makkelijk om het toe te laten. Maar toen ik dit eenmaal deed, luchtte het mij heel erg op. Ik heb een piek moment ervaren in het toelaten van mijn gevoel, maar dat moment gaf mij achteraf zoveel ruimte!

Vaak zijn we bang dat wij het niet aankunnen, deze gedachte begrijp ik volkomen. Zo dacht ik namelijk ook. En ik denk dat deze gedachte blijft bestaan, totdat je ervaart dat niet zo is. Omdat jij je geen andere realiteit kan voorstellen. Uit de ervaring leer je dat het ook anders kan. Ik kan me voorstellen dat deze blog confronterend kan zijn om te lezen, misschien maakt dit andere emoties of gedachten in je los. Het is goed om hierover te praten, hou dit niet bij jezelf. Dat is mijn advies. Natuurlijk kun je mij altijd een bericht sturen, het is ook mogelijk om dit te bespreken met de mensen die dichtbij jou staan. Dit zijn kwetsbare onderwerpen en het heeft de juiste aandacht nodig. Misschien ben je al door dit proces heen gegaan, dan hoor ik graag van jou wat jouw ervaringen hierin zijn. Laten wij met elkaar in gesprek gaan! Vergeet niet om deze blog te delen in je netwerk, je weet nooit voor wie dit een opening voor een gesprek kan zijn.